In het kort
- De plek van het luik hangt af van de balkrichting, de uitklapruimte van de trap en de hoogte erboven.
- Tussen twee balken zagen raakt de draagconstructie niet; een balk onderbreken wel.
- Bij een onderbroken balk is een raveel nodig, en is het verbouwen meestal vergunningplichtig.
- Ons standaardluik is 60×120 cm; 70×140 cm kan ook als de balken het toelaten.
- Het meeste stof komt bij het zagen; de kamer eronder wordt afgedekt.
De plek kiezen: vier vragen
Mensen hebben vaak al een plek in gedachten, meestal op de overloop. Dat is ook vaak de goede plek, maar niet altijd. Bij de inspectie lopen wij vier vragen langs:
- Hoe lopen de balken? Het luik ligt het liefst met de lange kant langs de balken, zodat het ertussen past.
- Is er onder het luik genoeg ruimte om de trap uit te klappen en veilig op en af te stappen, zonder deur, radiator of trapgat in de weg?
- Is er boven het luik genoeg hoogte om erdoor te klimmen en op de vliering te stappen?
- Lopen er leidingen, kabels of een afvoer door het plafond op die plek?
Tip van de specialist: Plak met afplaktape de maat van het luik en de uitklapzone van de trap op de vloer; dan ziet u meteen of een deur nog open kan.
Balken zoeken en meten
Van onderaf ziet u de balken niet. Wij zoeken ze op met een detector, door kleine proefgaatjes of vanaf de zolder als die al bereikbaar is. De balkafstand bepaalt welke luikmaat zonder ingreep past. In oudere woningen wisselt die afstand per balk, dus we meten waar het luik komt, niet ergens anders.
Ligt er een betonvloer in plaats van balken, dan gaat het anders. Een sparing in beton maken wij alleen als een constructeur de plek en maat heeft beoordeeld; zie ons artikel over een vliering in een jaren 60- of 70-woning.
| Situatie | Gevolg voor het luik |
|---|---|
| Balkafstand groter dan de luikbreedte plus sparingsruimte | Luik past tussen twee balken; geen balk onderbreken |
| Balkafstand kleiner dan de luikbreedte | Eén balk onderbreken met een raveel, of een smaller luik kiezen |
| Balken liggen dwars op de gewenste richting | Luik draaien of een andere plek zoeken |
| Betonvloer | Alleen na beoordeling door een constructeur |
Raveel: als er een balk door moet
Een raveel is een constructie van korte dwarsbalken die de last van een doorgezaagde balk overbrengt naar de balken ernaast. Zo blijft de vloer even sterk, ook al zit er een gat in. De dwarsbalken worden met balkdragers of houtverbindingen aan de doorgaande balken bevestigd. Vaak worden de balken naast het luik verdubbeld, omdat ze nu meer moeten dragen.
Een raveel maken betekent dat u de draagconstructie wijzigt. IPLO noemt het ongewijzigd laten van de draagconstructie als voorwaarde om binnen vergunningvrij te verbouwen; met een raveel vervalt die uitzondering dus. Wij leggen daarom vooraf vast of er een balk onderbroken wordt. Voor uw eigen situatie doet u de Vergunningcheck in het Omgevingsloket of vraagt u het de gemeente. Meer over wanneer een constructeur nodig is, leest u op onze pagina over constructeur en constructieve veiligheid.
Wat er in het plafond kan zitten
Een plafond is zelden leeg. Boven de overloop lopen vaak kabels naar lampen en schakelaars, soms een waterleiding naar de badkamer of een afvoer van de cv-ketel op zolder. In oudere woningen liggen er nog oude gasleidingen die niet meer worden gebruikt. Voordat wij zagen, kijken we waar die lopen.
- Plafondlamp of rookmelder op de plek van het luik: die verplaatsen we een stukje.
- Elektrakabels in het plafond: we zagen er omheen of leggen ze om.
- Waterleiding of cv-leiding: het luik schuift op, leidingen verleggen is een aparte klus.
- Verlaagd plafond met een spouw erboven: de luikkast moet dan langer of er komt een opvulling.
- Riet- en stucplafond: extra vastzetten rond de sparing, zodat het stuc niet loskomt.
Heel blij met de service en kwaliteit die de mannen geleverd hebben. Ze hielpen met de afmetingen en ze waren op korte termijn beschikbaar voor het vervangen van mijn vlizotrap. Het heeft een halve dag geduurt en ik ben tevreden! Een aanrader!
Luikmaat en sparingsmaat
Ons standaard vlieringluik is 60×120 cm. Een maat van 70×140 cm kan ook, en geeft meer ruimte voor koffers en grote dozen. De sparing in het plafond is altijd iets groter dan het luik zelf: de fabrikant van de trap geeft de exacte sparingsmaat op, met de ruimte voor de kast van het luik en de stelruimte.
Kies de maat op wat er naar boven moet en wat de balken toelaten. Een uitgebreide vergelijking van maten, uitklapruimte en welke trap bij welke maat past, staat in ons artikel over vlieringluik maten.
Zo verloopt de dag, ook qua stof en geluid
Een luik met trap is een klus van gemiddeld 4 tot 6 uur. Het zagen van de sparing geeft stof. Gips, stuc en het vuil dat al decennia boven het plafond lag, komen naar beneden. Dat beperken we door de kamer af te dekken, deuren dicht te houden en tussendoor te stofzuigen. Toch is het slim om kasten in de kamer dicht te doen en elektronica weg te zetten.
Het zagen zelf duurt kort, maar maakt lawaai. In een rijtjeswoning of appartement is het netjes om de buren even te waarschuwen.
Dit is de volgorde die wij aanhouden:
| Stap | Wat er gebeurt |
|---|---|
| 1. Afdekken | Vloer, trap en kamer onder het luik afdekken met folie en stucloper |
| 2. Uitzetten | Balken zoeken, sparing aftekenen, haaksheid controleren |
| 3. Zagen | Plafond en eventueel beschot uitzagen langs de lijn |
| 4. Constructie | Kozijn of raveel tussen de balken aanbrengen |
| 5. Luik plaatsen | Luikkast in de sparing stellen en vastzetten |
| 6. Trap op maat | Trap op de vloer-tot-plafondhoogte inkorten en afstellen |
| 7. Afwerken | Aftimmering rond de sparing, kieren dicht, testen |
| 8. Schoonmaken | Folie weg, stofzuigen, uitleg over gebruik en onderhoud |
Tip van de specialist: Plan op de dag van de klus geen bezoek in de kamer onder het luik; daar staat de ploeg het grootste deel van de dag.
Welke trap in het luik?
Naar een vliering voor opslag hoeft de trap niet aan de Bbl-eisen voor trappen te voldoen. Het IPLO-infoblad over het Bbl en woningen zegt dat een uitschuifbare ladder naar een bergzolder voor spullen is toegestaan. Komt er een slaapkamer op zolder, dan is een vaste trap nodig. Zie ook onze pagina over regels voor trap en luik.
Voor een vliering kiezen de meeste mensen een vlizotrap, schaartrap of schuiftrap. Onze trappen dragen tot 150 kg. Wat het verschil is tussen de soorten, leest u in vlizotrap kiezen.
Na de plaatsing: de rand van de sparing afwerken
Na het plaatsen zit er rond het luik een rand waar plafond en luikkast samenkomen. Die werken wij af met een aftimmering van hout of MDF die over de zaagrand valt. Zo is een iets rafelige rand in het stuc niet meer te zien. U schildert de aftimmering daarna in de kleur van het plafond.
Wilt u dat de rand helemaal in het plafond verdwijnt, dan kan de sparing ook worden bijgestuct. Dat vraagt droogtijd voordat er geschilderd kan worden, dus dat loopt niet binnen dezelfde dag. Bij een nieuw plafond of een plafond dat toch al wordt gestuct, nemen we het mee in dat werk. Binnen Klusbedrijf Netjes doen we stucwerk en schilderwerk ook zelf.
Isolatie en tocht
Een luik in het plafond is een opening tussen uw warme woning en een vaak koude kap. Onze luiken zijn thermisch geïsoleerd. Bij het afwerken controleren wij of het luik rondom goed aansluit. Een bestaand luik dat tocht? Lees vlieringluik isoleren tegen tocht.
Wilt u ook weten of de rest van de vliering in één keer kan, of wilt u alleen het luik? Bij de gratis inspectie bepalen we de plek en de maat en krijgt u een vaste prijs vooraf.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt het om een vlieringluik te maken?
Een luik met trap plaatsen wij gemiddeld in één dag, met 4 tot 6 uur werk. Als er een raveel nodig is, kan het langer duren.
Heb ik een vergunning nodig voor een vlieringluik?
Past het luik tussen twee balken, dan wijzigt de draagconstructie niet. Moet er een balk worden onderbroken, dan is verbouwen meestal niet vergunningvrij voor het technische deel. Doe de Vergunningcheck in het Omgevingsloket of vraag de gemeente.
Wat is een raveel?
Een constructie van korte dwarsbalken rond een opening in de balklaag. Het raveel brengt de last van de doorgezaagde balk over naar de balken ernaast.
Hoeveel ruimte heb ik nodig onder het luik?
U heeft ruimte nodig om de trap uit te klappen en veilig op en af te stappen. Hoeveel precies, hangt af van het type trap en de plafondhoogte. De fabrikant geeft de uitklapruimte op; meet die vanaf de rand van het luik.
Kan een vlieringluik ook boven een slaapkamer?
Dat kan, maar wij kiezen liever de overloop of een gang. Daar is meer vrije vloer voor de trap en geeft het stof minder overlast.
Bronnen
- Vergunning of melding bij de technische bouwactiviteit (IPLO)
- Infoblad Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en woning (IPLO)
- Vergunningcheck (Omgevingsloket)
Regels en subsidies veranderen. Controleer uw eigen situatie altijd in het Omgevingsloket, bij RVO of bij uw gemeente.
