PIR, glaswol, steenwol of houtvezel voor het dak

Waar u de keuze op baseert

Elk gangbaar isolatiemateriaal kan een dak goed isoleren, zolang de dikte klopt en het netjes is aangebracht. Milieu Centraal zegt het ook: het belangrijkste is een materiaal met een hoge Rd-waarde en een goede plaatsing. De verschillen zitten in de bijzaken, en op zolder zijn dat geen kleine bijzaken.

Op een zolder die slaapkamer wordt, telt de zomer net zo zwaar als de winter. Onder een donker pannendak loopt de temperatuur in juli snel op. Bij een werkkamer telt geluid van regen op het dak. Bij een lage nok telt elke centimeter. Begin daarom met deze vier vragen:

• Hoeveel ruimte is er tussen en onder de sporen, en hoeveel stahoogte wilt u houden?
• Wordt de zolder een slaapkamer, werkplek of alleen een warme bergruimte?
• Ligt er een badkamer of een andere vochtige ruimte onder of naast het dak?
• Wilt u ISDE-subsidie, en zo ja, wilt u de biobased bonus?

De vier materialen naast elkaar

De diktes in de tabel komen van Milieu Centraal over dakisolatie en gelden voor Rd 3,8. De overige kolommen zijn algemene eigenschappen. De precieze lambda verschilt per product en staat op het productblad.

PIR: de dunste laag

PIR en PUR zijn kunststofschuimen met een lage lambda. Daardoor haalt u met een plaat van ongeveer 9 cm dezelfde Rd als met 14 cm wol. Onder een lage nok of in een dak met ondiepe sporen maakt dat het verschil tussen een bruikbare kamer en een kamer waar u alleen in het midden rechtop staat. Milieu Centraal noemt PIR- en resolplaten dan ook als keuze bij weinig ruimte, met de kanttekening dat ze duurder zijn dan minerale wol.

Het nadeel van een harde plaat is passen. Sporen in oude daken staan zelden recht en zelden op gelijke afstand. Elke plaat moet op maat worden gezaagd en de naden moeten met aluminiumtape of kit dicht. Een plaat die niet sluit, laat lucht langs. Milieu Centraal noemt kunststofschuimplaten meestal voldoende dampremmend, zodat een aparte folie vaak niet nodig is.

Akoestisch doet PIR weinig. Regen op de pannen hoort u er meer door dan door een deken wol. Op een slaapzolder kunt u PIR daarom combineren met wol tussen de sporen.

Glaswol en steenwol: de vakwerker onder de materialen

Minerale wol vult onregelmatige vakken goed op. Een klemplaat die iets breder is gesneden dan het vak, klemt zich vast tussen de sporen en sluit tegen het hout aan. Dat maakt het materiaal vergevingsgezind in oude daken. Milieu Centraal beschrijft glaswol als grotendeels gemaakt van glasscherven en volledig recyclebaar, en steenwol als gemaakt van vulkanisch gesteente en goed recyclebaar.

Wol dempt geluid goed en brandt niet makkelijk. Het nadeel is dikte: 14 cm voor Rd 3,8. En wol laat damp door, dus aan de warme kant moet er altijd een goed afgetapete dampremmende laag komen. Wol die wordt samengedrukt, isoleert minder. Prop dus nooit een te dikke deken in een te ondiep vak.

Bij het verwerken kriebelt wol. Dat is voor de vakman een kwestie van goede kleding en een masker, voor de bewoner verder niet van belang zodra de afwerking erop zit.

Houtvezel: koeler in de zomer

Houtvezel is een biobased materiaal, net als vlas, katoen en hennep. Milieu Centraal noemt die materialen prettiger om mee te werken omdat ze niet prikken. Houtvezel heeft per centimeter iets meer dikte nodig dan wol, ongeveer 15 cm voor Rd 3,8.

Het echte voordeel zit in de zomer. Houtvezel is veel zwaarder dan wol of PIR. Een zware laag neemt warmte langzamer op en geeft die later af. De middagwarmte op de pannen komt dan pas laat op de avond binnen, als het buiten al afkoelt. Op een zolderslaapkamer merkt u dat. Wat u verder kunt doen tegen een hete zolder, leest u in zolder te warm in de zomer.

Houtvezel kan ook vocht opnemen en weer afgeven zonder dat de isolatiewaarde direct instort. Dat maakt het geschikt voor dampopen opbouwen. Het blijft wel hout: het moet droog worden opgeslagen en aangebracht.

Brandgedrag en milieu

Volgens Milieu Centraal zijn glaswol, houtvezel en sommige hardschuimplaten moeilijk ontvlambaar. PIR wordt daar omschreven als het minder brandbare alternatief voor PUR. Op zolder telt bovendien de afwerking. Een gipsplaat over de isolatie beschermt het pakket. Lees ook brandveiligheid op zolder als u er gaat slapen.

Voor de milieu-impact gebruikt Milieu Centraal op haar pagina over isolatiemateriaal kiezen een indeling van best tot afrader. Schapenwol is daar de enige echte afrader. Voor de overige materialen geldt: bij een huis zonder isolatie geeft elk materiaal met een goede of beste score de meeste winst.

Combinaties die op zolder goed werken

Vaak is de beste keuze geen enkel materiaal maar een opbouw. In oude daken met ondiepe sporen gaat eerst wol of houtvezel tussen de sporen en daaronder een doorlopende laag die de sporen afdekt. Zo verdwijnt het grootste deel van de koudebrug door het hout. Hoe dat in een ouder huis werkt, leest u in schuin dak isoleren in een ouder huis.

• Lage nok, weinig ruimte: PIR tussen en onder de sporen.
• Slaapzolder onder een donker dak: houtvezel, eventueel met een dunne PIR-laag eronder.
• Werkkamer met regengeluid: minerale wol of houtvezel tussen de sporen.
• Vlieringvloer bij een koude zolder: wol tussen de balken met een loopvlak erover, zie zoldervloer isoleren.

Waar de prijs van afhangt

Een bedrag per materiaal noemen heeft weinig zin, omdat het materiaal maar een deel van de rekening is. Het passen, afdichten en afwerken kost op een zolder vaak meer tijd dan het isoleren zelf. Dit bepaalt de prijs:

• Materiaal: PIR en houtvezel zijn per m² duurder dan minerale wol.
• Dikte: hoe hoger de Rd, hoe meer materiaal.
• Vorm van het dak: veel hoeken, kilkepers, dakramen en een schoorsteen kosten passen en afdichten.
• Bestaande situatie: oude isolatie eruit of laten zitten.
• Afwerking: gipsplaat, stucwerk, schroten of een kastwand.
• Bereikbaarheid van de zolder: alles moet via de trap of het luik naar boven.

Subsidie en de biobased bonus

Voor ISDE moet elk materiaal minimaal Rd 3,5 halen, ongeacht wat het is. Staat het product als biobased op de meldcodelijst, dan noemt RVO voor dakisolatie een bonus van €5 per m². Die bonus wordt niet verdubbeld. In ons artikel over ISDE-subsidie voor dakisolatie staan alle voorwaarden.

Bij De Vliering Specialist werken we met glaswol en steenwol, PUR- en PIR-platen en cellulose of plantvezel. Na een gratis inspectie adviseren we welk materiaal past bij uw dak en de ruimte die u wilt houden, met een vaste prijs vooraf.

Veelgestelde vragen

Mohamed, De Vliering SpecialistWij bouwen, isoleren en werken vlieringen en zolders af in 8 provincies, met een vaste prijs vooraf en 10 jaar garantie. Vragen over dit onderwerp? Bel 06 34 459 247.