Badkamer op zolder waterdicht maken

Waarom lekkage op zolder anders is

Een badkamer op de begane grond ligt vaak op beton. Lekt daar iets, dan blijft het water een tijd in de dekvloer staan. Op zolder ligt de badkamer op hout, boven een slaapkamer of overloop. Het water loopt langs een balk of plaatnaad en komt meters verderop als bruine kring in het plafond naar buiten. Tegen die tijd zijn de plaat en soms de balk al nat.

Daarom behandelen wij de hele zoldervloer van de badkamer als natte zone, niet alleen de douchehoek. Wat er naast de douche op de vloer spat, druppelt van een handdoek of overloopt uit een wastafel, moet ook ergens op stoppen.

Wat de regels vragen en wat de praktijk vraagt

Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) spreekt over waterafstotend, niet over waterdicht. Voor bestaande woningen moeten in een badruimte de wanden, kozijnen en deuren tot 1 meter hoogte en de volledige vloer waterafstotend zijn, met een gemiddelde wateropname van ten hoogste 0,01 kg/(m²·s½). Dat staat in artikel 3.65 Bbl, uitgelegd op de IPLO-pagina over wering van vocht bij bestaande bouw.

Het IPLO-infoblad over het Bbl en de woning zegt er duidelijk bij dat de constructie niet volledig waterdicht hoeft te zijn. De regel is bedoeld tegen schimmel en vochtoverlast. Tegelwerk voldoet daar meestal aan.

Voor een badkamer op een houten zoldervloer is dat te weinig. Een tegelvloer met voegen houdt een spat tegen, maar geen water dat dagelijks op dezelfde plek staat. Hoe de eisen precies uitpakken bij verbouwen, hangt af van het rechtens verkregen niveau van uw woning. Wij werken in de natte zone altijd met een echte afdichtingslaag.

De afdichting: vloeibaar of als mat

Er zijn twee gangbare systemen. Beide werken, als ze volgens het voorschrift van de fabrikant worden aangebracht en alle onderdelen uit hetzelfde systeem komen.

Kimband en hoeken

De hoek tussen vloer en wand werkt altijd. De vloer veert een fractie, de wand staat stil. Een stijve afdichting scheurt daar. Kimband is een elastische band met vlies aan beide kanten die in de eerste laag afdichting wordt ingebed. Hij overbrugt de beweging.

Op zolder zijn er meer hoeken dan in een gewone badkamer. Denk aan de knik tussen knieschot en schuin dak, de aansluiting van een voorzetwand op de vloer en de hoeken van een nis. Elke binnen- en buitenhoek krijgt een voorgevormd hoekstuk, geen geknipte strook band.

• Kimband rondom langs alle wanden van de badkamer, niet alleen bij de douche.
• Voorgevormde binnen- en buitenhoeken, ook in de nis.
• Overlap van minstens enkele centimeters waar banden elkaar raken, volgens het systeem.
• Afdichting op de vloer laten doorlopen tot boven de kimband op de wand, zodat er een kuip ontstaat.

Doorvoeren en de douchegoot

Elke leiding die door de afdichting gaat is een gat. Om de kraanaansluitingen in de wand, de afvoer van de wastafel en de toevoer van een inbouwreservoir komen rubberen manchetten. Die worden in de afdichting ingebed, zodat water dat langs de leiding loopt niet de wand in kan.

De douchegoot of afvoerput is het lastigste punt. De goot moet een eigen afdichtingsflens of manchet hebben die in de afdichting van de vloer wordt opgenomen. Water dat onder de tegels door de voeg zakt, moet via die flens alsnog de goot in kunnen. Een goot die alleen in de lijm staat, zonder aansluiting op de afdichting, lekt vroeg of laat langs de rand.

Op een houten vloer telt ook de hoogte. De goot moet in de vloeropbouw passen zonder dat er een balk wordt ingezaagd. Een goot langs de wand of onder het knieschot is daarom op zolder vaak handiger dan een put in het midden. Wat dat betekent voor afschot en douchekop leest u in inloopdouche onder een schuin dak.

Afschot en ondergrond op hout

Water loopt alleen weg als de vloer afloopt naar de goot. In de praktijk houden we in de douchezone een afschot van ongeveer 1 tot 2 procent aan. Op beton maakt u dat met een dekvloer. Op hout gebruiken we een afschotplaat of een geprefabriceerd douche-element dat op de plaatvloer wordt verlijmd. Dat is lichter en droogt niet in het hout.

De afdichting is zo goed als de ondergrond. Een plaatvloer die veert, trekt de afdichting na verloop van tijd kapot. Daarom komt de waterdichting pas op een stijve dubbele plaatlaag met ontkoppelingsmat. Hoe die opbouw eruitziet, staat in tegels op een houten zoldervloer.

Douchebak of ligbad: andere zwakke plekken

Kiest u voor een douchebak of een bad, dan staat het water niet op de tegels maar in de bak. Toch blijft afdichten nodig. De zwakke plek verschuift naar de rand: de naad tussen bak en wand, en de afvoer onder de bak die u na het tegelen niet meer ziet.

Een douchebak plaatsen we op een vlakke, stijve drager, zodat hij niet doorbuigt als u erin stapt. De wand achter de bak wordt eerst afgedicht en de afdichting loopt tot achter de opstaande rand van de bak. Bij een bad tegen het knieschot geldt hetzelfde. Zorg ook voor een revisieluik in de badombouw, zodat de afvoer bereikbaar blijft. Een lekkende badafvoer op zolder ziet u anders pas aan het plafond eronder.

• Afdichting achter de opstaande rand van bak of bad laten doorlopen.
• Bak of bad stijf ondersteunen, ook in het midden.
• Revisieluik bij de afvoer van een ingebouwd bad.
• Elastische kitnaad tussen bak en tegelwerk, nooit een harde voeg.

Testen voordat er getegeld wordt

Een afdichting die onder de tegels zit, kunt u later niet meer zien. Daarom testen we hem voordat de tegels erop gaan. Na de droogtijd zetten we de douchezone onder water, met de goot afgesloten, en laten dat een tijd staan. Daarna kijken we naar het plafond eronder en naar de randen van de afdichting.

Ook tijdens het tegelen letten we op beschadigingen. Een schroef die door de afdichting gaat voor een glazen douchewand of een handdoekhaak is een nieuw gat. Boorgaten in de natte zone worden daarom gevuld met een afdichtende kit voordat de plug erin gaat.

• Afdichting volledig laten drogen volgens de fabrikant.
• Goot afsluiten en de douchezone onder water zetten.
• Na de testperiode plafond eronder en randen controleren.
• Pas na een goede test tegelen.
• Bevestigingen in de natte zone altijd afdichten.

Na de oplevering: zo houdt u het droog

Kitnaden zijn het onderhoudspunt van elke badkamer. Ze houden het meeste spatwater uit de hoeken, maar verouderen. Controleer ze jaarlijks en vervang een kitnaad die loslaat of zwart wordt. Doe dat voordat er water achter komt.

Ventileer na het douchen. Damp die niet wordt afgezogen, condenseert tegen het koude dak en de dakramen en zakt in de hoeken. Hoe de afzuiging op zolder werkt, leest u in ventilatie in een zolderbadkamer.

Ziet u een vlek in het plafond onder de badkamer, wacht dan niet. Laat de douche een paar dagen ongebruikt en kijk of de vlek droogt. Droogt hij, dan zit het lek vrijwel zeker in de douchezone. Bij een zolderverbouwing door ons valt de badkamer onder de 10 jaar garantie op materiaal en arbeid.

Veelgestelde vragen

Mohamed, De Vliering SpecialistWij bouwen, isoleren en werken vlieringen en zolders af in 8 provincies, met een vaste prijs vooraf en 10 jaar garantie. Vragen over dit onderwerp? Bel 06 34 459 247.